Önemli Uyarı

1. Kapsam

Kısa dönemli iş istatistikleri; sanayi, inşaat, hizmet ve perakende ticaret sektörlerine ilişkin aylık ve üç aylık dönemlerde hesaplanan üretim, istihdam, çalışılan saat, maaş ve ücret, alınan yeni siparişler, ciro, yapı belgeleri ile eğilim göstergelerine ilişkin istatistiklerden oluşmaktadır.

Sanayi sektöründeki gelişmeleri kısa dönemde takip etmek amacıyla, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından, sanayi üretim, imalat sanayi üretimde çalışanlar, çalışılan saat, imalat sanayinde çalışılan saat başına ücret, üretimde ve diğer işlerde çalışan kişi başına kazanç endeksleri hesaplanmaktadır. Ayrıca, imalat sanayinde ücretli çalışanların ekonomik faaliyet kolu, istatistiki bölge, işyeri büyüklüğü ve işyerinin diğer özellikleri ayrımında haftalık fiili  çalışma süreleri, toplam kazanç ve ücretin alt bileşenleri hakkında da veriler derlenmektedir.

İmalat sanayinde, nitel verilerin derlendiği Aylık Eğilim Anketi TÜİK tarafından 1991 yılı Şubat ayından itibaren, imalat sanayi işyerlerine uygulanmaktadır. Aylık Eğilim Anketi ile firmaların mevcut durumu, yakın gelecekteki planları, tahmin ve beklentileri konusunda işyeri sahipleri veya üst düzey yöneticilerin görüşleri alınmaktadır.

İktisadi Yönelim Anketi (İYA), Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından imalat sanayinde ekonomiye yön veren kuruluşlardaki üst düzey yöneticilerin yakın geçmişe ve geleceğe yönelik düşüncelerini alarak, bir aylık zaman dilimi içindeki eğilimleri tespit etmek amacıyla 1987 yılından beri yapılmaktadır. Seçilmiş gönüllü katılımcıların paneli oluşturmasına dayanan, olasılıklı olmayan örnekleme metodu kullanılmaktadır.

Sektörlerin gelişimini takip etmek amacıyla, hizmet ve perakende ticaret sektörlerinde ciro ve istihdam, inşaat sektöründe istihdam, maaş ve ücretler, çalışılan saat ve üretim endeksi hesaplama çalışmaları 2006 yılında TÜİK tarafından başlatılmıştır.

TÜİK tarafından 1954 yılından bu yana Yapı Ruhsatları, 1964 yılı Nisan ayından itibaren de Yapı Kullanma İzin Belgeleri ile yetkili idarelerden (belediye, il özel idaresi, Bayındırlık ve İskan İl Müdürlüğü, organize sanayi bölgesi ve serbest bölge) veriler derlenmektedir.

Yatırım teşvik istatistikleri, 1980 yılından itibaren verilmekte olan yatırım teşvik belgelerine ilişkin bilgileri kapsamaktadır.

2. Mevcut Durum

Kısa dönemli iş istatistikleri kapsamında sanayi, inşaat, hizmet ve perakende ticaret sektörlerine ilişkin veriler TÜİK tarafından işyerlerinden anket yolu ile derlenmektedir.

Yapı Ruhsatı ve Yapı Kullanma İzin Belgeleri, yetkili idarelerin idari kayıtlarından, TÜİK tarafından derlenmektedir.

Sanayi göstergelerine ilişkin bilgiler NACE Rev.1.1 kullanılarak derlenmekte, hesaplanması ve yayınlanması ise ISIC Rev.3 ile yapılmaktadır.

Sanayi üretim endeksi, üretimde çalışanlar, üretimde çalışılan saat, saat başına ücret ve kişi başına kazanç endekslerinin coğrafi kapsamı Türkiye olup, bu endeksler bölgesel ayrıma göre hesaplanmamaktadır. Ücret ve kazanç istatistikleri imalat sanayini kapsamakta ve İBBS Düzey 1’e göre hesaplanmaktadır. Eğilim istatistiklerinin coğrafi kapsamı Türkiye olup, imalat sanayi için aylık olarak hesaplanmakta ve yayımlanmaktadır (http://www.tuik.gov.tr).

Yapı belgelerine ilişkin göstergeler uluslararası  standartlara uygun şekilde CC sınıflaması kullanılarak üretilmektedir.

Yatırım teşvik istatistikleri, Hazine Müsteşarlığı tarafından idari kayıtlar esas alınarak hazırlanmakta ve aylık olarak Hazine Müsteşarlığı’nın web sayfasında (http://www.hazine.gov.tr) ve Resmi Gazete’de yayımlanmaktadır.

3. Yapılacak Yeni Çalışmalar

TCMB tarafından 2007 yılında İYA’nın uluslararası standartlara uyumu çalışmalarına başlanacaktır.
1997 temel yıllı olan aylık sanayi üretim endeksi, 2005 temel yıllı olarak yenilenecek ve yeni seri, ciro ve sipariş endeksleri ile birlikte 2008 yılında yayımlanacaktır.

2008 yılından itibaren istihdam, çalışılan saat ile maaş ve ücret endekslerinin temel yılı 2005 olarak yenilenecek ve faaliyet kapsamına madencilik ve taşocakçılığı ile elektrik, gaz ve su sektörleri dahil edilecektir.

Sanayi sektöründe hesaplanacak endeksler Ana Ekonomik Sanayi Gruplarına (MIGs) göre de üretilecektir.

Hizmet ve perakende ticaret sektöründe, 2008 yılından itibaren 2005 temel yıllı üç aylık ciro ve istihdam endekslerinin yayımlanmasına geçilecektir.

2008 yılından itibaren inşaat sektöründe 2005 temel yıllı üretim, istihdam, maaş ve ücretler, çalışılan saat endekslerinin üç aylık olarak yayımlanmasına geçilecektir.

Yapı belgelerinin veri girişleri 2007 yılından itibaren yetkili idareler tarafından web ortamında yapılacaktır.

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği, bünyesinde bulunan sanayi işletmelerine ait kapasite verilerinin, kapsam, tanım ve sınıflama yönünden uluslararası standartlara uyumunu 2010 yılına kadar sağlayacaktır.

Hazine Müsteşarlığı, Türkiye’de Teşvik Belgeli Yatırım İstatistiklerinin, sınıflama yönünden uluslararası standartlara uyumunu 2010 yılına kadar sağlayacaktır.

Sanayi göstergelerine ilişkin hesaplanan tüm endekslerin temel yılının yenilenmesi ile birlikte NACE Rev.1.1 sınıflamasının kullanımına geçilecektir.