Tanım ve Kavramlar

Girişim: Birinci derecede karar alma özerkliğini kullanarak, mal veya hizmet üreten bir organizasyon biçimidir. Girişim bir veya birden fazla faaliyet yürütebilir. Girişim ve yasal birim arasındaki ilişki şu tanımla doğrudan ifade edilir. Bir girişim ya yasal birime ya da yasal birimlerin birleşimine karşılık gelmektedir. Bu soru kâğıdı; eğer girişiminizin aynı vergi kimlik numarası altında birden fazla adreste faaliyette bulunan birimi var ise girişim merkezinde tüm birimlerin bilgilerini kapsayacak şekilde doldurulmalıdır.

Yerel birim: Coğrafi olarak tanımlanan bir yerdeki mal ve hizmetlere ilişkin faaliyetleri ya da bunların bir kısmını yürüten bir birimdir. Yerel birim, girişimin büro, mağaza, büfe, fabrika, atölye, maden ocağı, şantiye, otel, lokanta, kafe, okul, hastane, depo gibi adresi coğrafi olarak tanımlanabilen bir yerde yerleşik olan bölümdür. Yerel birim bu yerde bir veya daha çok kişinin tam gün veya kısmi olarak çalışması ile kendi girişimi için ekonomik faaliyet yürüttüğü yerdir. Girişimin merkezinin bulunduğu yer ile yardımcı faaliyet yürüten birimler de yerel birimlerdir.

Ar-Ge: Toplum, kültür ve insan bilgisini içeren bilgi birikimini arttırmak ve bunu yeni uygulamalarda kullanmak için yapılan düzenli, yaratıcı çalışmalardır.

Temel Araştırma: Görünürde herhangi bir özel uygulaması veya kullanımı bulunmayan ve öncelikle olgu ve gözlemlenebilir olayların temellerine ait yeni bilgiler edinmek için yürütülen deneysel veya teorik çalışmadır.

Uygulamalı Araştırma: Yeni bilgi edinme amacıyla yürütülen özgün araştırmadır. Bununla birlikte uygulamalı araştırma, öncelikle belirli bir pratik amaç veya hedefe yöneliktir.

Deneysel Geliştirme: Araştırma ve/veya pratik deneyimden elde edilen mevcut bilgiden yaralanarak; yeni malzemeler, yeni ürünler ya da cihazlar üretmeye; yeni süreçler, sistemler ve hizmetler tesis etmeye ya da halen üretilmiş veya kurulmuş olanları önemli ölçüde geliştirmeye yönelmiş sistemli çalışmadır.

Araştırmacı: Araştırmacılar, yeni bilgi, ürün, süreç, yöntem ve sistemlerin tasarım veya oluşturulması ve ilgili projelerin yönetilmesiyle uğraşan uzmanlardır.

Teknisyen ve Dengi Personel: Ana görevleri mühendislik, fen, yaşam bilimi veya sosyal ve beşeri bilim alanlarının bir veya daha fazlasında, teknik bilgi ve deneyim gerektiren kişilerdir. Kavramların ve çalışma yöntemlerinin uygulanmasını içeren bilimsel ve teknik görevler gerçekleştirerek, genelde araştırmacıların gözetimi altında AR-GE’ye katılırlar. Dengi personel ise benzer AR-GE görevlerini, araştırmacıların gözetimi altında sosyal ve beşeri birimlerde gerçekleştirir.

Diğer Destek Personeli: AR-GE projelerine katılan veya bu gibi projelerle doğrudan ilişkili olan vasıflı ve vasıfsız zanaatkârlarla, sekreter ve memurları içerir.
Tam Zaman Eşdeğer (TZE): Bir TZE bir kişi-yıl olarak düşünülebilir. Dolayısıyla zamanının % 30'unu AR-GE çalışmaları için ve kalanını da diğer faaliyetlerde (öğretim, üniversite idaresi ve öğrenci danışmanlığı) harcayan bir kişi, 0.3 TZE olarak ele alınmaktaktır. Benzer olarak, tam zamanlı bir AR-GE çalışanı, bir AR-GE biriminde sadece 6 ay istihdam edildiyse, bu 0,5 TZE anlamına gelir. Normal çalışma süresi sektörden sektöre ve hatta kurumdan kuruma değişiklik gösterdiği için TZE’yi kişinin çalışma saatleriyle ifade etmek anlamsız olur.

Dâhili Harcamalar: Dâhili harcamalar, fon kaynağı ne olursa olsun, bir istatistiksel birimde veya ekonomi sektöründe belirli bir dönem içinde yapılan tüm harcamalardır.

Cari Maliyetler: İşçilik maliyetleri ve diğer cari maliyetlerden oluşur.
AR-GE Personelinin İşçilik Maliyetleri: Yıllık ücret ve maaşlar ile ilgili maliyetleri veya prim ödemeleri, tatil ödemeleri, emeklilik fonuna yapılan katkılar ve diğer sosyal güvenlik ödemeleri, bordro vergileri gibi ek ödemeleri kapsar.

Diğer Cari Maliyetler: Belirli bir yıl içinde istatistiksel birim tarafından gerçekleştirilen, AR-GE çalışmalarını desteklemek için para ödenmeden satın alınan materyalleri, tüketim malzemelerini ve ekipmanı içerir.

Yatırım Harcamaları: İstatistikî birimlerin, AR-GE programlarında kullanılan sabit varlıklarla ilgili yıllık brüt harcamalarıdır. Yapıldıklarında, dönem için tam olarak raporlanmaları ve bir amortisman unsuru olarak kaydedilmemeleri gerekir. İster gerçekleşmiş, ister emsale dayanarak olsun, bina, tesis ve ekipmanla ilgili tüm amortisman bedelleri/karşılıkları dahil, AR-GE harcamalarından çıkarılmalıdır. Bu yaklaşım iki nedenle önerilir: Amortisman (yani mevcut varlıkların değiştirilmesini finanse etmek için yapılan bir ödeme) cari maliyetlere dâhilse, sermaye harcamalarının eklenmesi çift saymaya neden olur. Devlet sektöründe, sabit varlıkların amortismanı için, normalde hiçbir hüküm verilmez. Sonuç olarak, bir ülkenin içinde bile, amortisman hükümleri dışarıda bırakılmadıkça, sektörler arasında karşılaştırma yapılamaz ve sektör toplamları karşılaştırılabilir bir esasa dayandırılmadıkça, ulusal bir seriyle ilgili toplamlar derlenemez.

Makine ve Teçhizat: AR-GE araştırmalarında kullanılmak üzere edinilen ana araç ve ekipmanları kapsar.

Sabit Tesis: AR-GE için edinilen arsaları örneğin test arazileri, laboratuar alanları ve pilot tesisler ve önemli iyileştirmeler, değişiklikler ve onarımlar dâhil, inşa edilen veya satın alınan binaları içerir.
Gayri Safi Yurt İçi AR-GE Harcaması (GSYARGEH): Belirli bir dönem içinde ulusal bölgede yapılan dâhili toplam AR-GE harcamasıdır.

Ana Faaliyet: Girişimin faaliyet konusu birden fazla ise, ana faaliyet, gayri safi satış hâsılatının en çok yaratıldığı faaliyettir. Girişimin birden fazla faaliyetinin gayri safi satış hâsılatı birbirine eşit ise, bu durumda en çok çalışanın yürüttüğü faaliyet ana faaliyettir.

Yukarı